Kuşum Neden Parmağımı Isırıyor?

Kuşum Neden Parmağımı Isırıyor?

Muhabbet kuşunuz elinize geliyor ama parmağınızı ısırıyorsa hemen “Benden nefret ediyor” diye düşünmeyin.

Kuşların gagalarını kullanmasının birçok farklı nedeni olabilir.

Bazen kuş sadece elinizi veya parmağınızı tanımaya çalışır.

Bazen korktuğu için ısırır.

Bazen oyun oynarken gagasını kullanır.

Bazen de parmağınızı bulunduğu yerden uzaklaştırmak istediğini anlatmaya çalışır.

Bu nedenle her gagalama hareketini aynı şekilde değerlendirmek doğru değildir.

Önemli olan kuşun ne zaman, nasıl ve hangi durumda ısırdığına bakmaktır.

Kuşlar neden gagalarını kullanır?

Muhabbet kuşları için gaga yalnızca yemek yemek için kullanılan bir araç değildir.

Gagalarını çevrelerini incelemek, bir yere tutunmak, tüylerini düzeltmek ve çeşitli nesneleri araştırmak için de kullanabilirler.

Bu nedenle kuşunuz parmağınıza hafifçe dokunuyorsa bunu hemen saldırı olarak yorumlamayın.

Özellikle yeni eline alışan kuşlarda parmakla temas sırasında gagayı kullanmak görülebilir.

Kuşunuzun hareketlerine bakarak bunun keşif mi, oyun mu, rahatsızlık mı yoksa korku mu olduğunu anlamaya çalışabilirsiniz.

Hafif gagalama ile sert ısırma arasındaki fark

Kuşunuz parmağınıza hafifçe dokunuyor ve hemen bırakıyorsa bu her zaman gerçek bir ısırma değildir.

Ancak kuş gagasını kuvvetli şekilde kapatıyor, parmağınızı bırakmıyor, vücudunu geriyor veya aynı anda kaçmaya çalışıyorsa rahatsız veya korkmuş olabilir.

Özellikle kuşun üzerine doğru zorla gidildiğinde sert ısırma davranışı ortaya çıkabilir.

Bu durumda kuşu suçlamak yerine davranışın nedenini bulmaya çalışmak daha doğru olur.

Korktuğu için parmağınızı ısırabilir

En yaygın nedenlerden biri korkudur.

Özellikle daha önce elle yakalanmış, zorla tutulmuş veya insanlarla fazla temas yaşamamış kuşlarda el korkusu görülebilir.

Parmağınızı kuşa doğru uzattığınızda kuş kendisini tehdit altında hissedebilir.

Kaçabileceği halde kaçmak yerine gagasını kullanarak elinizi uzaklaştırmaya çalışabilir.

Bu durumda ısırma aslında “Bana yaklaşma” şeklinde bir savunma davranışı olabilir.

Parmağınızı neden birden ısırıyor?

Bazen kuş uzun süre sakin durduktan sonra aniden ısırabilir.

Bunun nedeni o anda rahatsız olduğu bir hareket olabilir.

Örneğin:

• Elinizi hızlı hareket ettirmiş olabilirsiniz.
• Kuşa fazla yaklaşmış olabilirsiniz.
• Kuş uyumak istiyor olabilir.
• Yemek yerken rahatsız etmiş olabilirsiniz.
• Kafesindeki alanına fazla yaklaşmış olabilirsiniz.
• Kuş başka bir şeyle ilgilenirken elinizi uzatmış olabilirsiniz.

Bu nedenle “Hiçbir sebep yokken ısırdı” demeden önce birkaç saniye önce ne yaptığınızı düşünün.

Kafes içinde ısırması normal mi?

Kafes, kuşunuzun kendisini güvende hissettiği alan olabilir.

Bazı kuşlar kafeslerinin içine el girdiğinde rahatsız olabilir.

Özellikle yuvasını, yemini veya sevdiği bir tünek alanını korumaya çalışabilir.

Bu durumda kuşun kafes içinde ısırması dışarıdaki davranışından farklı olabilir.

Kuşunuz dışarıdayken parmağınıza geliyor fakat kafes içinde elinizi ısırıyorsa, sorun doğrudan size karşı olmayabilir.

Kafesini kendi güvenli alanı olarak görüyor olabilir.

Elinize yeni alışıyorsa

Yeni evine gelmiş veya henüz el eğitimini tamamlamamış bir kuşun parmağınızı ısırması şaşırtıcı değildir.

Kuş henüz elinizi güvenli bir nesne olarak kabul etmemiş olabilir.

Bu durumda eğitimde biraz geri adım atabilirsiniz.

Önce elinizi uzaktan göstermeye başlayın.

Daha sonra elinizden ödül vermeyi deneyin.

Kuş elinizden rahatça ödül almaya başladıktan sonra parmak eğitimine geçebilirsiniz.

Isırdığı zaman elinizi hemen çekmeli misiniz?

Kuş parmağınızı ısırdığında refleks olarak elinizi hızla çekmek isteyebilirsiniz.

Fakat ani hareket bazı kuşlarda korkuyu artırabilir.

Mümkün olduğunca sakin kalın.

Elinizi kuşun üzerinde zorla tutmayın ama panikle sallamayın veya kuşu kovalamayın.

Özellikle eğitim sırasında kuşun çok gerildiğini görüyorsanız çalışmayı bitirip daha sonra tekrar deneyebilirsiniz.

Isırdığı için kuşu cezalandırmalı mıyım?

Hayır.

Kuşun gagasına vurmak, bağırmak veya onu korkutmak doğru bir eğitim yöntemi değildir.

Muhabbet kuşları davranışın neden yanlış olduğunu bizim düşündüğümüz şekilde anlamaz.

Bunun yerine elinizin güvenli olduğunu öğretmek daha faydalıdır.

Kuşun sakin olduğu anları ödüllendirin.

Parmağınıza yaklaşmasını olumlu bir deneyim haline getirin.

Isırmayı azaltmak için ne yapabilirim?

Öncelikle kuşun ne zaman ısırdığını gözlemleyin.

Her seferinde aynı durumda mı ısırıyor?

Kafeste mi?

Eliniz kafese girdiğinde mi?

Parmağınızı göğsüne yaklaştırdığınızda mı?

Onu kafasından almaya çalıştığınızda mı?

Yoksa dışarıdayken oyun sırasında mı?

Nedeni bulduğunuzda çözüm çok daha kolay olur.

Parmağınızı ödülle ilişkilendirin

Kuşunuz elinizden sevdiği bir ödülü alıyorsa bunu eğitimde kullanabilirsiniz.

Örneğin dal darı kullanarak elinizi olumlu bir deneyim haline getirebilirsiniz.

Önce ödülü parmağınızı uzatmadan verin.

Kuş rahat olduğunda ödülü elinizde tutabilirsiniz.

Daha sonra parmağınızı ödülün yakınına getirin.

Amaç kuşun “El geldiğinde kötü bir şey olacak” yerine “El geldiğinde güzel bir şey olabilir” şeklinde bir deneyim yaşamasıdır.

Parmağınızı doğrudan kuşun yüzüne götürmeyin

Kuşların göz hizasına hızlı şekilde yaklaşan parmak ürkütücü olabilir.

Parmağınızı yavaşça ve kuşun görebileceği şekilde yaklaştırın.

Özellikle yeni alışan kuşlarda hareketlerin yavaş olması önemlidir.

Kuş geri çekiliyorsa daha fazla yaklaşmayın.

Biraz mesafe bırakın ve daha sonra tekrar deneyin.

Kuşunuz elinize çıkıyor ama sonra ısırıyorsa

Bu durumda da hemen eğitimden vazgeçmeyin.

Kuşunuz parmağa çıktıktan sonra neden ısırdığını gözlemleyin.

Belki parmağınızı hareket ettirdiğiniz için rahatsız oluyor.

Belki onu başka bir yere götürmeye çalıştığınız için korkuyor.

Belki de parmak üzerinde çok uzun süre kalmak istemiyor.

Parmağa çıktığında birkaç saniye sakin şekilde bekleyin.

Sonra ödül verip tekrar güvenli bir yere bırakabilirsiniz.

Böylece parmağa çıkmanın kötü bir deneyim olmadığını öğrenebilir.

Oyun sırasında ısırıyorsa

Bazı kuşlar oyun oynarken gagalarını daha fazla kullanabilir.

Parmakla oynatmak yerine kuşunuz için uygun oyuncaklar kullanmak daha iyi olabilir.

Elinizi sürekli oyun nesnesi haline getirirseniz kuş parmaklarınızı da oyuncak gibi görebilir.

Özellikle küçük yaşta kuşlarda hareketli nesnelere karşı gagalama davranışı sık görülebilir.

Kuşunuz elinizi takip edip ısırıyorsa

Bu durumda kuşun heyecanlanmış olması veya elinizle oyun kurmaya çalışması mümkündür.

Elinizi hızlı şekilde ileri geri hareket ettirmekten kaçının.

Sakin davranın.

Dikkatini uygun bir oyuncağa veya ödüle yönlendirebilirsiniz.

Hormonal davranışlar etkili olabilir mi?

Bazı dönemlerde kuşların davranışlarında değişiklikler görülebilir.

Özellikle eşe bağlanma, yuva davranışları veya bölge koruma gibi durumlarda daha savunmacı davranışlar ortaya çıkabilir.

Ancak her ısırmayı hormonal davranış olarak değerlendirmek doğru değildir.

Önce ortam, eğitim ve kuşun beden dili incelenmelidir.

Kuşun beden diline dikkat edin

Isırmadan önce bazı kuşlar rahatsız olduklarını belli eder.

Kuşun sizden uzaklaşması,

vücudunu geri çekmesi,

gerginleşmesi,

kaçmaya çalışması

veya elinizden uzak durması size “Şu anda istemiyorum” mesajı verebilir.

Bu sinyalleri erken fark ederseniz ısırma gerçekleşmeden geri çekilebilirsiniz.

Kuşunuzu zorla tutmayın

Muhabbet kuşunu yakalayıp uzun süre elde tutmak el eğitimini hızlandırmaz.

Tam tersine bazı kuşlarda el korkusunu artırabilir.

Kuşunuzun size kendi isteğiyle yaklaşmasını hedefleyin.

Parmağınıza çıktığında onu hemen sıkıca tutmaya çalışmayın.

Sakin ve kontrollü davranın.

Isırdıktan sonra kuşu kovalamayın

Kuş sizi ısırdı diye onu yakalamaya çalışmak durumu daha da kötüleştirebilir.

Kuş kaçarsa bırakın.

Bir süre sakinleşmesine izin verin.

Daha sonra yeniden iletişim kurabilirsiniz.

Eğitimde amaç bir mücadele kazanmak değil, güven oluşturmaktır.

Eğitim sırasında ısırmayı azaltmak

Parmak eğitiminde şu sırayı deneyebilirsiniz:

1. Kuşunuzun sakin olduğu zamanı seçin.

2. Elinizi yavaşça yaklaştırın.

3. Kuşun kaçmasına neden olacak kadar yaklaşmayın.

4. Elinizden ödül verin.

5. Parmağınızı ayaklarının önünde tünek gibi sunun.

6. Parmağına çıktığında birkaç saniye sakin kalın.

7. Ödüllendirin.

8. Kuş gerilmeden çalışmayı bitirin.

Bu çalışmaları kısa sürelerle ve düzenli olarak yapmak daha faydalı olabilir.

Isırmayan kuş nasıl yetiştirilir?

Aslında hedef kuşun hiçbir zaman gagasını kullanmaması değildir.

Gaga kuşun doğal ve önemli bir aracıdır.

Hedef, kuşun insan eline karşı korku veya saldırganlık geliştirmemesidir.

Kuşunuzun elinizi güvenli bir şey olarak görmesi ve rahatsız olduğunda ısırmak yerine uzaklaşmayı tercih etmesi daha sağlıklı bir hedef olabilir.

Isırma çok sertse ne yapmalıyım?

Kuşunuz sürekli ve çok sert şekilde ısırıyorsa davranışın ne zaman başladığını düşünün.

Yeni bir ortam değişikliği oldu mu?

Kafesinin yeri değişti mi?

Yanına başka bir kuş geldi mi?

Günlük rutini değişti mi?

Daha önce olmayan başka davranışlar da ortaya çıktı mı?

Davranışta ani ve belirgin bir değişiklik varsa yalnızca eğitim problemi olarak değerlendirmemek gerekir.

Özellikle kuşta halsizlik, iştahsızlık veya başka sağlık belirtileri de varsa veteriner değerlendirmesi uygun olur.

En sık yapılan hatalar

Isırınca bağırmak

Kuşun korkmasına neden olabilir.

Gagasına vurmak

Güveni zedeleyebilir.

Kuşu kovalamak

Elinizi tehdit olarak görmesine neden olabilir.

Parmağı zorla göğsüne bastırmak

Kuşun parmağa karşı olumsuz deneyim yaşamasına yol açabilir.

Çok uzun eğitim yapmak

Kuşun stresini artırabilir.

Her gagalamayı saldırı sanmak

Normal keşif veya oyun davranışını yanlış yorumlamanıza neden olabilir.

Kısaca

Muhabbet kuşunuzun parmağınızı ısırmasının tek bir nedeni yoktur.

Korku, rahatsızlık, bölgesini koruma, oyun, merak veya el eğitimindeki hatalar farklı durumlarda ısırmaya neden olabilir.

Öncelikle kuşunuzun ne zaman ısırdığını gözlemleyin.

Elinizi hızlı hareket ettirmeyin.

Kuşu zorlamayın.

Isırdığı için bağırmayın veya cezalandırmayın.

Elinizi ödül ve olumlu deneyimlerle ilişkilendirmeye çalışın.

Kuşunuz parmağınıza çıktığında sakin davranın ve kısa eğitimler yapın.

Unutmayın, iyi bir el eğitiminin amacı kuşu zorla parmağa çıkarmak değil, kuşun parmağınıza kendi isteğiyle çıkmasını sağlamaktır.

Güven arttıkça ısırma davranışı da birçok kuşta azalabilir.